Pochodzenie kawy Arabica

Kolebką Arabiki jest Etiopia, gdzie występuje duża różnorodność tego gatunku. Historycy twierdzą, że ziarna arabiki zostały przewiezione z południowo-zachodniej Etiopii do Jemenu gdzie kawa zaczęła być regularnie uprawiana.

W XVII w uprawiane były głównie gatunki Bourbon i Typica, które opuściły Jemen. Z Jemenu kawowce trafiły najpierw do Indii a następnie do Indonezji, potem na wyspę Jawę.

Z Jawy gatunek Typica dostał się do ogrodu botanicznego w Holandii. W XVIII krzew kawowca dotarł z Francji na Martynikę a następnie rozprzestrzenił się na kontynencie południowo-amerykańskim.

Odmiana Bourbon natomiast z Jemenu dotarła na wyspę Reunion (dawna Bourbon) stąd nazwa tej odmiany.

Typica i Bourbon to główne gatunki kawowców. To właśnie z nich powstają liczne odmiany.

W Brazylii 97,55% odmian kawy pochodzi z gatunku Bourbon i Typica.

kawa arabika

O zmianach genetycznych kawowców możemy mówić, gdy dana odmiana Arabiki posiada cechy genetyczne innego gatunku, głównie Robusty lub Liberyki.

W latach 20tych na wyspie Timor Arabika i Robusta rozmnożyły się tworząc nową odmianę Timor. Ta odmiana Arabiki zawierała materiał genetyczny robusty, który pozwolił oprzeć się chorobie czyli rdzy, która atakuje liście kawy a następnie niszczy całą roślinę.

Odmiana Timor skrzyżowana została z innymi odmianami najczęściej wysokopiennymi takimi jak Cattura oraz Villa Sarchi. Dzięki tym krzyżówkom Timor x Cattura oraz Timor x Villa Sarchi powstały dwie grupy Catimor i Sarchimor.

 

Na Świecie powstało wiele odmian oraz krzyżówek kawy. Powodem było szukanie takich odmian, które byłyby odporne na choroby. Jedną z najbardziej niebezpiecznych chorób jest rdza liści kawy, którą wywołuje grzyb Hemileia vastratrix.

Pojawienie się pod koniec XX w wielu odmian odpornych na rdzę zapewniło wielu plantatorom ochronę przed utratą plonów. Niestety trwało to do XXI w kiedy to odmiany niegdyś odporne zaczęły zarażać się rdzą. Zwłaszcza Lempira (wywodząca się od Catimor) w Hondurasie oraz Kostaryka 95 w Kostaryce.

Wielu ekspertów uważa, że większość odmian będących w rodzinie Timor Hybrid uodporniła się na rdzę .

Należy zaznaczyć, że niestety coraz częściej zmniejsza się odporność różnych gatunków kawowców na rdzę. Jest to niekończący się wyścig plantatorów z tym podstępnym grzybem.

rdza kawowa

A photograph of a coffee leaf infected by Hemileia vastatrix – coffee leaf rust. Some small insects are also visible. Photographed in NW Rwanda in July 2011. Autor Smartse

Nowość - Kawy Ekologiczne !